📌 Key Points
- 13 ఏళ్లుగా కోమాలో ఉన్న హరీశ్ రాణాకు సుప్రీంకోర్టు కారుణ్య మరణానికి అనుమతినిచ్చింది.
- గౌరవంగా మరణించే హక్కు అంశంపై 2018 తీర్పును అనుసరిస్తూ ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నారు.
- వైద్య నివేదికల ఆధారంగా హరీశ్ కోలుకునే అవకాశం లేదని ధర్మాసనం పేర్కొంది.
- ఎయిమ్స్ వైద్యుల సమక్షంలో వైద్య చికిత్సను నిలిపివేయాలని కోర్టు ఆదేశించింది.
దేశంలో ఒక అరుదైన కేసులో సుప్రీంకోర్టు కీలక తీర్పు వెలువరించింది. గత 13 సంవత్సరాలుగా కోమాలో ఉన్న హరీశ్ రాణాకు కారుణ్య మరణానికి అనుమతిస్తూ సంచలన నిర్ణయం తీసుకుంది. ఈ తీర్పు దేశవ్యాప్తంగా చర్చనీయాంశంగా మారింది.
సుప్రీంకోర్టు చారిత్రాత్మక తీర్పు
దేశ న్యాయ చరిత్రలో అత్యున్నత న్యాయస్థానం ఒక చారిత్రాత్మక తీర్పు వెలువరించింది. గత 13 ఏళ్లుగా అపస్మారక స్థితిలో (Persistent Vegetative State) మంచానికే పరిమితమై జీవచ్ఛవంలా మారిన 32 ఏళ్ల హరీశ్ రాణాకు ‘పాసివ్ యుథనేసియా’ (కారుణ్య మరణం) పొందేందుకు సుప్రీంకోర్టు అనుమతినిచ్చింది. గౌరవప్రదంగా మరణించే హక్కు (Right to die with dignity) అంశంపై 2018 లో ఇచ్చిన తీర్పును అనుసరిస్తూ, ఒక వ్యక్తికి కారుణ్య మరణానికి అనుమతి ఇవ్వడం ఇదే తొలిసారి. జస్టిస్ జేబీ పార్దివాలా, జస్టిస్ కేవీ విశ్వనాథన్లతో కూడిన ధర్మాసనం ఈ తీర్పును వెలువరించింది. హరీశ్ రాణా తల్లిదండ్రులు దాఖలు చేసిన పిటిషన్పై విచారణ చేపట్టిన కోర్టు, ఎయిమ్స్ (AIIMS) వైద్య బృందం సమర్పించిన నివేదికను పరిశీలించింది. ‘హరీశ్ ఇక కోలుకునే అవకాశం లేదని వైద్య నివేదికలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి. ఇది చాలా బాధాకరమైన నివేదిక. ఆ యువకుడిని ఇలాంటి అంతం లేని నరకయాతనలో ఇంకా ఉంచలేం. ఇది కఠినమైన నిర్ణయమే అయినప్పటికీ, తుది నిర్ణయం తీసుకోవాల్సిన సమయం వచ్చింది’ అని ధర్మాసనం వ్యాఖ్యానించింది.
హరీశ్ రాణా పరిస్థితిపై వైద్యుల నివేదిక
హరీశ్ను వెంటనే ఎయిమ్స్ పాలియేటివ్ కేర్ యూనిట్లో చేర్చాలని తెలిపింది. వైద్య నిపుణుల సమక్షంలో, అత్యంత గౌరవప్రదంగా అతడికి అందిస్తున్న వైద్య చికిత్సను (కృత్రిమ ఆహారం) క్రమంగా ఉపసంహరించుకోవాలని సూచించింది. ఈ ప్రక్రియ అంతా వైద్య, నైతిక నిబంధనలకు అనుగుణంగా జరగాలని ధర్మాసనం తెలిపింది. కృత్రిమంగా ఆహారం అందించడం కూడా వైద్య చికిత్స కిందకే వస్తుందని, రోగి కోలుకునే అవకాశం లేనప్పుడు దానిని నిలిపివేయవచ్చని కోర్టు స్పష్టం చేసింది. తమ కుమారుడి బాధను చూడలేక అతడికి విముక్తి ప్రసాదించాలని కోరిన తల్లిదండ్రుల ఆవేదనను కోర్టు ఈ సందర్భంగా పరిగణనలోకి తీసుకుంది.
కారుణ్య మరణం అమలుకు మార్గదర్శకాలు
హరీశ్ రాణా ఉదంతం అత్యంత విషాదకరమైనది. 2013లో చండీగఢ్లో చదువుకుంటున్న సమయంలో హరీశ్ ఒక భవనం నాలుగో అంతస్తు నుంచి ప్రమాదవశాత్తూ కింద పడిపోయాడు. ఈ ప్రమాదంలో మెదడుకు తీవ్ర గాయమై 100 శాతం అంగవైకల్యంతో కోమాలోకి వెళ్ళాడు. గత 13 ఏళ్లుగా అతడు కేవలం పైపుల ద్వారా అందించే కృత్రిమ ఆహారం (Clinically Administered Nutrition – CAN) పైనే శ్వాస తీసుకుంటున్నాడు.
హరీశ్ రాణా విషయంలో సుప్రీంకోర్టు తీసుకున్న నిర్ణయం చర్చనీయాంశంగా మారింది. ఇది కారుణ్య మరణంపై ఒక చారిత్రాత్మక తీర్పుగా నిలిచిపోతుంది. భవిష్యత్తులో ఇలాంటి కేసులకు ఇది ఒక మార్గనిర్దేశకంగా ఉండవచ్చు.
