
📌 Key Points
- దత్తత తీసుకున్న పిల్లలకు, కన్న పిల్లలకు మధ్య వివక్ష ఉండకూడదని సుప్రీంకోర్టు తెలిపింది.
- మూడు నెలలు పైబడిన పిల్లలను దత్తత తీసుకున్న తల్లులకు ప్రసూతి సెలవులు ఇవ్వాల్సిందేనని కోర్టు స్పష్టం చేసింది.
- ప్రసూతి రక్షణ అనేది ప్రాథమిక మానవ హక్కు అని ధర్మాసనం పేర్కొంది.
- పురుషులకు కూడా పితృత్వ సెలవులు కల్పించాలని కేంద్ర ప్రభుత్వానికి సుప్రీంకోర్టు సూచించింది.
దత్తత తీసుకునే మహిళలకు ప్రసూతి సెలవుల విషయంలో సుప్రీంకోర్టు ఒక చారిత్రాత్మక తీర్పును వెలువరించింది. దత్తత తీసుకున్న పిల్లలను కన్న పిల్లలతో సమానంగా చూడాలని కోర్టు స్పష్టం చేసింది. ఈ తీర్పు అనేక మంది మహిళలకు ఉపశమనం కలిగిస్తుంది.
దత్తత పిల్లలపై సుప్రీంకోర్టు కీలక వ్యాఖ్యలు
పిల్లల్ని దత్తత తీసుకునే మహిళలకు ప్రసూతి సెలవులు ఇవ్వడంపై సుప్రీంకోర్టు చారిత్రాత్మక తీర్పు వెలువరించింది. కుటుంబం అంటే కేవలం రక్తసంబంధం మాత్రమే కాదని, అనుబంధం కూడా ముఖ్యమని పేర్కొంది. దత్తత తీసుకున్న బిడ్డకు, కన్న బిడ్డకు మధ్య ఎటువంటి వివక్ష ఉండకూడదని స్పష్టం చేస్తూ, మూడు నెలల కంటే ఎక్కువ వయసున్న బాబును లేదా పాపను దత్తత తీసుకున్న మహిళలకు కూడా ప్రసూతి సెలవులు (Maternity Leave) నిరాకరించలేమని కోర్టు తేల్చి చెప్పింది.
సోషల్ సెక్యూరిటీ కోడ్లోని సెక్షన్ 60(4) ప్రకారం.. కేవలం మూడు నెలల లోపు వయసున్న శిశువును దత్తత తీసుకుంటేనే 12 వారాల ప్రసూతి ప్రయోజనాలు కల్పించాలని ఉన్న నిబంధనను న్యాయస్థానం తప్పుబట్టింది. ఈ నిబంధన రాజ్యాంగ విరుద్ధమని జస్టిస్ జె.బి. పార్దివాలా, జస్టిస్ ఆర్. మహాదేవన్ లతో కూడిన ధర్మాసనం తీర్పునిచ్చింది.
ప్రసూతి సెలవుల నిబంధనలపై ధర్మాసనం అభ్యంతరం
“వంశపారంపర్యం అంటే కేవలం జీవసంబంధం (Biology) మాత్రమే కాదు. దత్తత అనేది కుటుంబం ఏర్పడటానికి సమానమైన మార్గం. కేవలం జీవసంబంధ కారకాలే కుటుంబాన్ని నిర్ణయించవు” అని సుప్రీంకోర్టు కీలక వ్యాఖ్యలు చేసింది. ప్రసూతి రక్షణ అనేది ప్రాథమిక మానవ హక్కు అని పేర్కొన్న ధర్మాసనం.. దత్తత తీసుకున్న బిడ్డ కూడా కన్నబిడ్డతో సమానమేనని స్పష్టం చేసింది. మూడు నెలల కంటే ఎక్కువ వయసున్న బిడ్డను దత్తత తీసుకున్న తల్లి బాధ్యతలు కూడా ఇతర తల్లుల మాదిరిగానే ఉంటాయని, ప్రస్తుత నిబంధనలు తల్లుల భావోద్వేగాలను విస్మరిస్తున్నాయని కోర్టు పేర్కొంది.
పితృత్వ సెలవులపై కేంద్రానికి సూచన
ఇదే క్రమంలో పురుషులకు కూడా పితృత్వ సెలవులు (Paternity Leave) కల్పించేలా చర్యలు తీసుకోవాలని సుప్రీంకోర్టు కేంద్ర ప్రభుత్వానికి సూచించింది. 1961 చట్టం ప్రకారం అర్హులైన మహిళలకు 26 వారాల పెయిడ్ లీవ్ సౌకర్యం ఉంది. ఇది ప్రభుత్వ, ప్రైవేట్ రంగాలకు వర్తిస్తుంది. పితృత్వ సెలవుల విషయానికి వస్తే.. ప్రభుత్వ ఉద్యోగులకు 15 రోజుల సెలవు సౌకర్యం ఉండగా, ప్రైవేట్ రంగంలో దీనిపై ఎటువంటి చట్టబద్ధమైన నిబంధన లేదు. కంపెనీ పాలసీని బట్టి మాత్రమే ఇది అమలు అవుతోంది. ఈ తీర్పుతో దత్తత తీసుకునే మహిళలకు పెద్ద ఉపశమనం లభించడమే కాకుండా, సామాజిక భద్రతలో ఒక కొత్త మార్పుకు నాంది పలికినట్లయింది.
సుప్రీంకోర్టు తీర్పు దత్తత తల్లులకు గొప్ప ఊరటనిచ్చింది. ఇది సామాజిక భద్రతలో ఒక కొత్త అధ్యాయానికి నాంది పలుకుతుందని చెప్పవచ్చు. కేంద్ర ప్రభుత్వం దీనిపై ఎలా స్పందిస్తుందో చూడాలి.


